Is Kepler-186f een rotsplaneet?
De kleine afmeting past bij een mogelijk rotsachtige wereld, maar de precieze samenstelling is daarmee niet rechtstreeks gemeten.
Kepler-186 is een rode dwergster met vijf bekende planeten. Kepler-186f is ongeveer zo groot als de aarde en draait in de leefbare zone. Dat maakt deze wereld interessant voor onderzoek, maar bewijst niet dat er water of leven is.
Deze animatie is een vereenvoudigd schema. Afstanden, groottes, kleuren en snelheden zijn niet op schaal; de kleuren tonen geen gemeten oppervlak.
Ster-uitleg: klik op de ster om de naam, het soort ster en de groep/klasse te zien.
Kepler-186 is een rode dwerg: een ster die kleiner en koeler is dan onze zon. De ster hoort bij onze eigen Melkweg. Het is dus geen apart sterrenstelsel, maar een ster met een planetenstelsel eromheen.
Een koele ster geeft minder energie af dan de zon. Daardoor ligt de zone waar vloeibaar oppervlaktewater mogelijk zou kunnen zijn dichter bij de ster. Een planeet hoeft dus niet even ver van haar ster te staan als de aarde van de zon om een vergelijkbare hoeveelheid energie te ontvangen.
De vijf bekende planeten heten b, c, d, e en f. De binnenste vier draaien in korte banen dicht bij de ster. Kepler-186f staat verder naar buiten. Eén omloop duurt ongeveer 130 aardse dagen: dat is daar een jaar.
De ontdekking werd in 2014 bekendgemaakt. Kepler-186f was de eerste bevestigde planeet van ongeveer aardformaat in de leefbare zone van een andere ster. Die vondst liet zien dat zo’n combinatie werkelijk voorkomt. Ze betekende niet dat een tweede aarde met oceanen en bossen was gevonden.
De huidige NASA-catalogus geeft voor de straal ongeveer 1,17 keer die van de aarde. De planeet is dus niet exact even groot. Zulke waarden kunnen veranderen wanneer onderzoekers de ster en de meetgegevens beter leren kennen.
De Kepler-telescoop mat de helderheid van sterren. Wanneer een planeet vanuit onze kijkrichting vóór haar ster langs schuift, houdt zij een klein deel van het licht tegen. Die korte helderheidsdaling heet een transit.
Een terugkerend patroon vertelt iets over de omlooptijd. De diepte van de dip helpt om de grootte van de planeet ten opzichte van de ster te bepalen. Denk aan een klein schijfje dat voor een lamp langs beweegt: je ziet het schijfje misschien niet afzonderlijk, maar merkt wel dat er even minder licht aankomt.
De leefbare zone is een berekend afstandsgebied. Onder geschikte atmosferische omstandigheden zou daar vloeibaar water aan het oppervlak mogelijk kunnen zijn. Het is geen gemeten temperatuur op een strand en ook geen bewijs voor een aanwezige oceaan.
Voor een echt beeld van het klimaat moeten we onder meer weten of er een atmosfeer is, hoe dik die is en welke stoffen erin zitten. Ook wolken en de hoeveelheid licht die het oppervlak weerkaatst spelen mee. Bij Kepler-186f zijn zulke details nog onzeker.
Gebruik de letters om de planeten van elkaar te onderscheiden. De buitenste baan hoort bij f. Klik op een planeet voor een korte toelichting en pauzeer de animatie als je rustig wilt vergelijken.
De kleuren, afmetingen en bewegingssnelheden zijn bedoeld als uitleg. Het zijn geen gemeten oppervlaktekleuren of een weergave op schaal. Vooral een blauw bolletje moet je niet lezen als bewijs voor water.
De kleine afmeting past bij een mogelijk rotsachtige wereld, maar de precieze samenstelling is daarmee niet rechtstreeks gemeten.
Nee. De belangstelling gaat over omstandigheden die onderzocht kunnen worden, niet over aangetoond leven.
Bronnen voor de uitleg (Engelstalig):