Mars

De rode planeet met stof en ijs.

Uitleg
Mars

Mars is de vierde planeet vanaf de zon en de bekendste buurplaneet. Door zijn roestrode kleur wordt hij de rode planeet genoemd. Mars is kleiner en kouder dan de aarde, met een dunne dampkring. Toch lijkt hij in sommige opzichten op onze wereld: er zijn seizoenen, poolkappen van ijs en een dag van bijna 24 uur. Geen planeet is zo vaak bezocht door robots.

Snelle feiten

Mars in cijfers

Doorsnede

6.779 km (ongeveer de helft van de aarde)

Afstand tot de zon

gemiddeld 228 miljoen km

Een jaar

687 aardse dagen

Een dag

24 uur en 37 minuten

Temperatuur

gemiddeld ongeveer -60 °C

Manen

twee: Phobos en Deimos

Zwaartekracht

38% van de aarde

Zonlicht doet erover

ongeveer 13 minuten

Bijzonder

Wat maakt Mars bijzonder?

Roestige kleur

Het stof en de stenen op Mars bevatten veel ijzeroxide: roest. Daardoor is de planeet roodbruin.

Olympus Mons

De grootste vulkaan van het zonnestelsel. Hij is ruim 20 kilometer hoog, meer dan twee keer zo hoog als de Mount Everest, en zo'n 600 kilometer breed.

Valles Marineris

Een kloof van zo'n 4.000 kilometer lang en op sommige plekken 7 kilometer diep. Op aarde zou hij van Amsterdam tot ver in Afrika lopen.

IJs aan de polen

Mars heeft witte poolkappen van waterijs en bevroren koolstofdioxide. Ook onder de grond zit op veel plekken ijs.

Een dunne dampkring

De lucht op Mars is ongeveer honderd keer zo dun als op aarde en bestaat vooral uit koolstofdioxide. Ademen kan er niet.

Stofstormen

Soms waaien stofstormen op die maanden duren en bijna de hele planeet bedekken.

Water en leven

Was er ooit water op Mars?

Ja. Rovers en satellieten vonden oude rivierbeddingen, delta's en stenen die alleen in water kunnen ontstaan. Miljarden jaren geleden was Mars waarschijnlijk warmer en natter, met meren en misschien een oceaan. Daarna verloor Mars het grootste deel van zijn dampkring en werd het koud en droog.

Of er ooit leven was, weten we nog niet. Daarom zoeken rovers naar sporen in oude stenen. Er is nooit leven op Mars gevonden.

Ruimtemissies

Robots op Mars

Sojourner (1997)

Het eerste karretje dat over Mars reed, zo groot als een magnetron.

Spirit en Opportunity (2004)

Twee rovers die bewijs vonden voor water in het verleden. Opportunity hield het bijna 15 jaar vol, terwijl hij voor 90 dagen was gebouwd.

Curiosity (2012)

Een rover zo groot als een kleine auto, die nog steeds de berg Mount Sharp beklimt en de stenen onderzoekt.

Perseverance en Ingenuity (2021)

Perseverance verzamelt steenmonsters die later naar de aarde moeten. Het helikoptertje Ingenuity vloog als eerste ooit op een andere planeet.

Zhurong (2021)

De eerste Chinese rover op Mars.

Zelf kijken

Wanneer zie je Mars het best?

Mars is goed te herkennen als een oranjerood "sterretje" dat niet flonkert. Ongeveer elke 26 maanden staan de aarde en Mars aan dezelfde kant van de zon. Dat heet een oppositie. Mars staat dan het dichtst bij en is de hele nacht zichtbaar en extra helder. De volgende oppositie is begin 2027.

Met een kleine telescoop zie je rond een oppositie soms een witte poolkap en donkere vlekken op het oppervlak.

Vragen

Vaak gestelde vragen over Mars

Kunnen mensen naar Mars?

Er zijn plannen, maar het is nog niet gelukt. De reis duurt ongeveer zes tot negen maanden per keer. Straling, voedsel, zuurstof en de terugreis zijn grote uitdagingen.

Wat is een Marsdag?

Een dag op Mars heet een sol en duurt 24 uur en 37 minuten. Dat is bijna even lang als op aarde.

Hoe zijn de manen ontstaan?

Phobos en Deimos zijn klein en onregelmatig van vorm. Ze kunnen ingevangen planetoïden zijn, of brokstukken van een oude inslag op Mars.

Verder ontdekken

Verder door het zonnestelsel