Doorsnede
ongeveer 500 km
Enceladus is een kleine maan van Saturnus, slechts ongeveer 500 kilometer breed. Toch is het een van de spannendste plekken in het zonnestelsel. Bij de zuidpool spuit Enceladus fonteinen van waterdamp en ijsdeeltjes de ruimte in. Dat water komt uit een oceaan onder het ijs.
ongeveer 500 km
ongeveer 238.000 km
ongeveer 33 uur
ongeveer -200 °C
1789, door William Herschel
In 2005 ontdekte de sonde Cassini dat er bij de zuidpool van Enceladus lange scheuren in het ijs zitten. Ze worden "tijgerstrepen" genoemd. Uit die scheuren spuiten honderd of meer fonteinen van waterdamp en ijskorrels, honderden kilometers hoog.
Een deel van het ijs valt niet terug, maar komt in een baan om Saturnus terecht. Zo maakt Enceladus de brede, zwakke E-ring van Saturnus.
Doordat er steeds vers ijs op het oppervlak neerdwarrelt, is Enceladus een van de witste en meest weerkaatsende objecten van het zonnestelsel.
Net als bij de manen van Jupiter wordt Enceladus gekneed door de zwaartekracht van zijn planeet. Die warmte houdt de oceaan vloeibaar.
Cassini vloog meerdere keren dwars door de fonteinen heen en "proefde" het water. Daarin werd zout gevonden, koolstofverbindingen en waterstof. Waterstof kan erop wijzen dat er op de bodem van de oceaan hete bronnen zijn, een bron van energie. Later werd in het materiaal ook fosfaat gevonden, een belangrijke bouwsteen voor leven op aarde.
Belangrijk: er is geen leven gevonden op Enceladus. Maar alle ingrediënten die we voor leven nodig denken te hebben, lijken er te zijn. Het mooie is: je hoeft niet door het ijs te boren, want Enceladus spuit zijn oceaan zelf naar buiten.
Ongeveer 500 kilometer breed: iets meer dan de afstand van Amsterdam naar Parijs.
Er zijn plannen bij NASA en ESA om een sonde naar Enceladus te sturen die door de fonteinen vliegt of zelfs landt. Die zijn nog niet gebouwd.