Pan

Maan van Saturnus.

Uitleg
Pan

Pan is een piepklein maantje van ongeveer 28 kilometer breed dat midden in de ringen van Saturnus draait. Het houdt een gat in de ringen open, de Encke-scheiding. Toen de sonde Cassini er in 2017 vlak langs vloog, bleek Pan een grappige vorm te hebben: met een richel om zijn evenaar ziet het eruit als een ravioli of een walnoot.

Snelle feiten

Pan in cijfers

Grootte

ongeveer 28 km

Waar

in de Encke-scheiding van de A-ring

Eén rondje om Saturnus

ongeveer 14 uur

Ontdekt

1990, op oude Voyager-foto's

Bijzonder

Een herdersmaan

Pan wordt een herdersmaan genoemd. Net zoals een herder zijn schapen bij elkaar houdt, houdt Pan met zijn zwaartekracht het ringmateriaal op afstand. Zo blijft er een open baan van ongeveer 325 kilometer breed in de ringen: de Encke-scheiding. Aan de randen van het gat maakt Pan golfjes in de ringen.

De richel

De richel rond de evenaar bestaat waarschijnlijk uit fijn ringmateriaal dat in de loop van de tijd op Pan is neergedwarreld.

Gevonden op oude foto's

Pan werd in 1990 ontdekt door Mark Showalter, die oude foto's van Voyager 2 uit 1981 opnieuw bekeek. Hij had berekend waar een onbekend maantje moest zitten, en vond het daar.

Vragen

Vaak gestelde vragen over Pan

Waarom heet de maan Pan?

Naar Pan, de Griekse god van de herders. Een passende naam voor een herdersmaan.

Zijn er meer herdersmanen?

Ja. Prometheus en Pandora houden de smalle F-ring van Saturnus in model, en het maantje Daphnis draait in een ander gat in de ringen.

De familie

De grote manen van Saturnus op een rij

Saturnus heeft meer dan 200 bekende manen, maar de meeste zijn kleine brokstukken. Dit zijn de zeven grootste, van binnen naar buiten. Samen laten ze zien hoe verschillend manen rond dezelfde planeet kunnen zijn: van een maan met fonteinen tot een maan met een dikke dampkring.

Mimas

396 km · de maan met de reuzenkrater

Tethys

1.062 km · bijna puur ijs

Dione

1.123 km · ijskliffen

Rhea

1.527 km · de op een na grootste

Titan

5.150 km · dampkring en methaanmeren

Iapetus

1.469 km · half zwart, half wit

Dichter bij Saturnus, tussen en vlak bij de ringen, draaien kleine herdersmanen zoals Pan, Prometheus en Pandora. Zij houden de ringen in vorm.

Verder ontdekken

Meer manen en planeten