LMC

Grote Magelhaense Wolk (LMC)

De Grote Magelhaense Wolk is een klein sterrenstelsel op ongeveer 160.000 lichtjaar dat om de Melkweg draait. Het is de grootste en helderste begeleider van de Melkweg. Vanaf het zuidelijk halfrond zie je het met het blote oog als een los stukje van de Melkweg.

Animatie

LMC als begeleidend stelsel

Je ziet een onregelmatiger stelsel met heldere gebieden. Het laat zien dat niet elk stelsel perfecte spiraalarmen heeft.

De animatie van Grote Magelhaense Wolk kan in deze browser niet worden getoond.

De animatie toont de vorm ruim in beeld, zodat kern, armen, staart, stofbanen of ringstructuur goed herkenbaar blijven.

Wat betekenen de kleuren?

Geel en oranje: oudere sterren, een heldere kern of warm licht in het centrum.
Blauw: jonge, hete sterren en gebieden waar veel nieuwe sterren zichtbaar zijn.
Roze: gaswolken en stervormingsgebieden waar nieuwe sterren kunnen ontstaan.
Donkere bruine banen: stof en gas dat licht tegenhoudt; daardoor zie je donkere stroken.
Witte puntjes: losse sterren op de voorgrond of achtergrond van de animatie.
Over de animatie

Wat zie je in de animatie?

Je ziet een onregelmatig stelsel met een langwerpige balk van oudere sterren in het midden. Eromheen ligt een brokkelige wolk van sterren die naar één kant is uitgerekt, met een halve arm. Overal liggen rode vlekken waar sterren ontstaan, en één vlek is extra groot en fel: de Tarantulanevel.

Wat gebeurt er als hij loopt?

Als de animatie loopt, bewegen de sterren langzaam rond de balk. De Tarantulanevel licht op als het helderste stervormingsgebied van het stelsel.

Pauzeren en opnieuw beginnen

Boven de animatie staan drie knoppen. Met Animatie pauzeren zet je het beeld stil, en met dezelfde knop laat je het weer verder lopen. Opnieuw starten zet de teller terug op 0 en begint de animatie vanaf het begin. Nieuwe weergave laden tekent het stelsel opnieuw, met de sterren op net iets andere plekken. De teller Simulatiejaar telt elke seconde 250.000 jaar op.

Klopt de animatie?

De vorm, de kleuren en de opvallende onderdelen kloppen met wat telescopen echt laten zien. De animatie is wel vereenvoudigd. De sterren zijn stipjes op ongeveer de goede plek en geen echte sterren. Ook draait alles veel sneller dan in het echt. Een groot sterrenstelsel doet er honderden miljoenen jaren over om één keer rond te draaien. Daarom is de teller vooral bedoeld om te laten voelen hoe langzaam het heelal verandert.

Botsingen en ontmoetingen

De Grote Magelhaense Wolk wordt vervormd door de zwaartekracht van de Melkweg en van de Kleine Magelhaense Wolk. Daardoor is de vorm zo scheef. Over ongeveer 2 tot 3 miljard jaar botst hij waarschijnlijk met de Melkweg en wordt hij opgeslokt.

Uitleg in gewone taal

Wat zie je op deze pagina?

Wat voor stelsel is dit?

Een satellietstelsel van de Melkweg.

Waarom is dit bijzonder?

Het is belangrijk omdat het dichtbij genoeg staat om stervorming goed te bestuderen.

Wat kun je in de animatie herkennen?

Onregelmatige vorm, stervorming en de relatie met de Melkweg.

In cijfers

De Grote Magelhaense Wolk in cijfers

Afstand
ongeveer 160.000 lichtjaar
Doorsnede
ongeveer 14.000 lichtjaar
Soort
onregelmatig stelsel met een balk
Sterrenbeelden
Goudvis en Tafelberg
Zichtbaar vanaf
het zuidelijk halfrond
Het verhaal

Een satelliet van de Melkweg

De Grote Magelhaense Wolk is een klein sterrenstelsel dat om onze Melkweg heen draait. Het is een van onze dichtstbijzijnde buurstelsels. Op het zuidelijk halfrond zie je hem met het blote oog als een wazige vlek, alsof er een stukje van de Melkweg is losgeraakt.

De Tarantulanevel

In de Grote Magelhaense Wolk ligt de Tarantulanevel, het grootste en actiefste stervormingsgebied in onze hele buurt van het heelal.

Supernova 1987A

In 1987 explodeerde hier een ster. Het was de dichtstbijzijnde supernova die met telescopen is gezien en je kon hem met het blote oog zien.

De naam

Hij is genoemd naar de ontdekkingsreiziger Ferdinand Magelhaen, wiens bemanning de wolken in 1519 beschreef. Volken op het zuidelijk halfrond kenden ze natuurlijk al veel langer.

De toekomst

Opgeslokt door de Melkweg

De Melkweg trekt de Grote Magelhaense Wolk langzaam naar zich toe. Volgens berekeningen botsen ze over ongeveer 2,5 miljard jaar en wordt de wolk door de Melkweg opgeslokt.

Zelf kijken

Kun je hem vanuit Nederland zien?

Nee. De Magelhaense Wolken staan zo ver naar het zuiden aan de hemel dat je ze alleen ziet vanaf het zuidelijk halfrond, bijvoorbeeld in Zuid-Afrika, Australië, Chili of Suriname. Daar zijn ze op een donkere avond prachtig te zien.

Veelgestelde vragen

Vragen over de Grote Magelhaense Wolk

Waarom heet het de Grote Magelhaense Wolk?

Het is genoemd naar de ontdekkingsreiziger Ferdinand Magelhaen. Zijn bemanning beschreef de twee ‘wolken’ tijdens hun reis rond de wereld, rond 1520. Op het zuidelijk halfrond kenden mensen ze al veel langer.

Wat is de Tarantulanevel?

Een enorme wolk van gas in de Grote Magelhaense Wolk, waar heel veel zware sterren tegelijk ontstaan. Het is het actiefste stervormingsgebied van de hele Lokale Groep.

Wat was supernova 1987A?

In 1987 ontplofte in de Grote Magelhaense Wolk een zware ster. Het was de dichtstbijzijnde supernova in bijna 400 jaar en met het blote oog te zien. Sterrenkundigen bestuderen de resten nog steeds.

Botst de Grote Magelhaense Wolk met de Melkweg?

Waarschijnlijk wel. Berekeningen laten zien dat de Melkweg de Grote Magelhaense Wolk over ongeveer 2 tot 3 miljard jaar zal opslokken.

Verder ontdekken

Meer sterrenstelsels

Kijkwijzer

Zo lees je deze animatie

Let op de grote vorm van het stelsel, de kleur van de helderste gebieden en de donkere lijnen of leegtes. Geel en oranje wijzen vaak op oudere sterren of een heldere kern. Blauw wijst meestal op jonge hete sterren. Roze laat gaswolken en stervorming zien. Donkere banen zijn stof en gas die licht tegenhouden.